پشت دیوار  

من آن برفم که می‌آویزم از شاخه‌ها
در بهارِ دره
مثل چشمه‌ای خنک می‌گردم بر باد
نمناک می‌افتم بر شکوفه‌ها
به سان قطره‌ای
که گِردش می‌گندند،
چنانکه گرد مردابی.
من آن همواره به مرگ اندیشیدنم...
 

📎متن کامل این شعر با ترجمه‌ی امین حدادی را در وب‌سایت سایه‌ها بخوانید:

https://sayeha.org/ingeborg-bachmann-poem/

🔻🔻🔻🔻🔻🔻
اینگه‌بورگ باخمان، شاعر و نویسندهٔ اتریشی، در سال ۱۹۲۶ به دنیا آمد و در سال ۱۹۷۳ در رم درگذشت. او از مهم‌ترین چهره‌های ادبیات آلمانی‌زبان پس از جنگ جهانی دوم به شمار می‌رود.

باخمان ابتدا با شعرهایش شناخته شد و بعدها در زمینهٔ رمان، داستان کوتاه و مقاله نیز آثاری مهم خلق کرد. نوشته‌های او اغلب به موضوعاتی چون زبان، قدرت، خشونت، عشق، هویت و جایگاه زنان می‌پردازند. رمان «مالینا» از مشهورترین آثار اوست.

امروزه اینگه‌بورگ باخمان یکی از تأثیرگذارترین نویسندگان زن ادبیات آلمانی‌زبان محسوب می‌شود و جایزهٔ ادبی معتبری نیز به نام او برگزار می‌شود.

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

گشت‌وگذار

گردشگری هستم
در زندگی خود
زل زده‌ام به شکل غریب گل‌ها
انگار نه انگار
خودم آن‌ها را کاشته‌ام؛
طنابی مخملین و نامرئی
منعم می‌کند
از ورود به اتاق نیمه‌روشن بچه‌ها.
پیراهن‌های آویخته در کمد لباس من
از آن زن دیگری است،
گرچه این منم که پنهان می‌شوم
در پس تار و پود ابریشمی‌شان.
مرد خفته در بسترم هم
در تاریکی
مرا بهتر می‌شناسد.

برگردان: آزاده کامیار

📎لینک دسترسی به شعر در وب‌سایت:

https://sayeha.org/linda-pastan-poem/

🔻🔻🔻🔻🔻🔻
لیندا پاستان (۲۰۲۳ - ۱۹۳۲) شاعر آمریکایی بود که بیشتر به خاطر شعرهای کوتاهش درباره‌ی زندگی روزمره، خانواده، عشق، پیری و فقدان شناخته می‌شود. او بین سال‌های ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۵ به عنوان نمایندهٔ رسمی شعر ایالت مریلند فعالیت کرد؛ سمتی افتخاری که به شاعران برجسته برای ترویج شعر و مشارکت در فعالیت‌های فرهنگی داده می‌شود. شعرهای او با زبانی ساده اضطراب‌ها و احساسات پنهان در زندگی عادی را روایت می‌کنند. از مهم‌ترین مجموعه‌هایش می‌توان به «پنج مرحلهٔ سوگ»، «بی‌خوابی» و «سبکبار سفر کردن» اشاره کرد.

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

این هفته چی بخونیم؟ (۷۵)

در فرشته‌های کاغذی این هفته، همراه شما هستیم با:

• یادداشتی بر رمان شبح اپراتور نوشته‌ی هادی کی‌کاووسی/ زینب اطهری

• معرفی اولین رمان ریچارد براتیگان: ژنرال جنوبی اهل بیگ سور/ محبوبه عموشاهی

📎می‌توانید متن کامل این یادداشت‌ها را در وب‌سایت سایه‌ها بخوانید:

https://sayeha.org/what-to-read-75/

همچنین پیش از این کتاب‌های در قند هندوانه، در رویای بابل و لطفاً این کتاب را بکارید از براتیگان در این ستون معرفی شده‌اند.

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

آخر‌ هفته چی ببینیم؟ (۷۶)

در سینماسایه‌های این هفته، با معرفی دو فیلم محصول ۲۰۲۵ همراه شما هستیم:

• حادثه‌ی پیانو، کوئنتین دوپیو/ عاطفه اسدی

• آینه‌ها، شماره‌ی ۳، کریستین پتزولد/ محبوبه عموشاهی

🎞 متن کامل معرفی‌ها را در وب‌سایت بخوانید:

https://sayeha.org/weekend-watch-76/

📒سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

«ستون شکسته» (۱۹۴۴) از مشهورترین خودنگاره‌های فریدا کالو، نقاش مکزیکی است؛ اثری که فریدا آن را پس از یکی از جراحی‌های سخت ستون فقرات خلق کرد و بازتابی مستقیم از درد مزمن جسمانی و روحی اوست. در این نقاشی، بدن هنرمند از میانه شکافته شده و به‌جای ستون فقرات، ستونی ترک‌خورده و در حال فروپاشی دیده می‌شود؛ میخ‌هایی که سراسر تن را پوشانده‌اند، رنج مداوم را به تصویر می‌کشند، و کرستِ پزشکی بدن را به‌زور سرپا نگه داشته است. این اثر که اکنون در Museo Dolores Olmedo در مکزیکوسیتی نگهداری می‌شود، یکی از صریح‌ترین بیان‌های بصری از مواجهه‌ی انسان با درد، تنهایی و بقا به شمار می‌آید؛ جایی که بدن، خود به زبان روایت تبدیل شده است.


📚🎨سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

ماهی آزاد

دلتنگی
نام دیگر ماهی آزاد است
که در عمیق‌ترین دریا هم
خواب رودخانه می‌بیند

روی تخت دراز می‌کشی
خیالت گیر می‌کند به سنجاقی
که برای رام کردن موهایت گرفته بودم
زمان نخ‌کش می‌شود
ماهی آزاد کوچکی
سُر می‌خورد بین گیسوانت
در پی یافتن رودهایی که یک روز
از نوک انگشت‌هایم شانه می‌شدند
خلسه‌ای تو را فرا می‌گیرد
با خاطراتی دردناک
از گوشه‌ی چشمت به راه می‌افتم...

بلند می‌شوی
ذهنت را مرتب می‌کنی
باد را رها در موهایت
و از پنجره
سنجاق را به کوچه می‌بخشی
-پیداست بسیار دلتنگ منی
که این‌طور بی‌رحمانه
قضاوتم می‌کنی-
من اما
متلاشی نمی‌شوم
برخلاف افکارت شنا می‌کنم
و فکر می‌کنم این بار
با جای خالی‌ام
در خلوت کافه
زمین‌گیرت کنم؟
یا در ازدحام پیاده‌رو
با بوی ادکلنی که همیشه می‌زدم؟

از دست دلتنگی گریزی نیست
دریا هرقدر هم عمیق باشد
عاقبت ماهی آزاد
تو را به رودخانه‌ات
باز خواهد گرداند! 

📎دسترسی به شعر در وب‌سایت:
https://sayeha.org/rasoul-taheri-poem/

✏️سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

فکر می‌کنی سبز
ممکن است به زیبایی
و مثل برف به معنی سرو می‌خندی!
برایت مهم نیست این پارچ
نیمه‌ی خالی کدام لیوان را پر کند
به مستیت پایبندی
به نوشیدن از نیمه‌ی خالی جهان
علیه سراب‌های احتمالی مردم جهان

درگیرم
درگیر بالا رفتن از قسمت سُر خوردنی این سرسره
مشغولم
مشغول عقب‌نشینی دماغم
از زشتی تحمیلی وراثت
و در صف جراحی
به این فکر می‌کنم که آیا:
«پله‌های بیشتر
منجر به مرگی لذت‌بخش‌تر می‌شود؟»

من
به بالا رفتن از قسمت سر خوردنی جهان ادامه می‌دهم
تو
پس از فتح پله، صعود به قله و تجربه‌ی سر خوردن از زندگی
می‌خندی
می‌خندی
می‌خندیم!

📎دسترسی به شعر در وب‌سایت:
https://sayeha.org/alireza-nikpasand/

✏️سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

تبعید

خورشید خودش را
پشت این دیوارها پنهان کرد
و هیچ‌کس
نفهمید
چراغ را
چراغ را از کجا باید روشن کرد
پدرم را که بردند
ما
بچه‌های همان تاریکی بودیم
که با دست‌هایمان
به هم نور تعارف می‌کردیم
و هر بار
تاریکی بزرگ‌تر می‌شد
حالا
این تبعید سهم ماست
ما به گذشته برگشتیم
و تنها چیزی که آنجا بود
خانه‌ای بود
که در آن هرگز متولد نشده بودیم
و این جاده
فقط برای رفتن است
ما
سال‌ها بود که برگشته بودیم
و تمام درها
به سمت ما بسته بودند

📎لینک دسترسی به شعر در وب‌سایت:
https://sayeha.org/behnam-alami-poem/

✏️سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

برای نوشتنِ تنها یک بیت شعر
باید شهرهای بسیار
افراد و چیزهای گوناگون را دیده باشید
باید حیوانات را بشناسید
باید چگونگی پرواز پرندگان را درک کنید
و بدانید گل‌های کوچک،
صبح‌ها به‌وقتِ شکفتن چگونه رفتار می‌کنند...


📎متن کامل این شعر را با ترجمه‌ی سارا سمیعی در وب‌سایت سایه‌ها بخوانید:

https://sayeha.org/rainer-maria-rilke-poem/

🔻🔻🔻🔻🔻🔻
راینر ماریا ریلکه (۱۸۷۵–۱۹۲۶)، شاعر اتریشی، از مهم‌ترین شاعران مدرنیست اروپا بود که با زبانی لطیف و اندیشه‌ای عمیق، به مضامینی چون تنهایی، عشق، مرگ و امر قدسی می‌پرداخت.
او با آثاری چون «سوگ‌سروده‌های دوئینو»، «غزل‌هایی برای ارفئوس» و «نامه‌هایی به یک شاعر جوان» جایگاهی ماندگار در ادبیات جهان یافت. شعرهایش سرشار از تأملات فلسفی و تصویرهای درخشان است و تأثیر چشمگیری بر شعر قرن بیستم گذاشته است.
او در کنار نوشتن، مدتی به تدریس و سخنرانی در حوزه‌ی ادبیات پرداخت و ارتباط نزدیکی با محافل فرهنگی و هنری اروپا داشت.

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

امروز، پانزده می، سالروز درگذشت کارلوس فوئنتس، نویسنده و روشنفکر برجسته‌ی مکزیکی است. او در سال ۱۹۲۸ در پاناماسیتی به دنیا آمد و در سال ۲۰۱۲ در مکزیکوسیتی درگذشت.

فوئنتس را می‌توان یکی از صداهای مهم در بازاندیشی تاریخ و هویت آمریکای لاتین دانست. او از چهره‌های اصلی «بوم ادبیات آمریکای لاتین» بود؛ جنبشی که در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ میلادی باعث شناخته‌شدن جهانی نویسندگانی چون گابریل گارسیا مارکز و خولیو کورتاسار شد. آثار او اغلب به مسائل هویت، تاریخ، قدرت و پیچیدگی‌های جامعه‌ی مکزیک می‌پردازند.

از مهم‌ترین رمان‌هایش می‌توان به «مرگ آرتیمیو کروز» و «آئورا» اشاره کرد. سبک او ترکیبی از روایت‌های مدرن، تاریخ‌نگاری و گاهی رئالیسم جادویی است.

در ستون فرشته‌های کاغذی تاکنون چهار کتاب از فوئنتس معرفی شده است. با کلیک روی لینک‌های زیر می‌توانید معرفی‌های اعظم اسعدی و محبوبه عموشاهی از این آثار را بخوانید:

• آئورا، نوسانی‌ میان واقعیت و رؤیا

• زندانی لاس‌لوماس، نقبی به روزهای جنگ جهانی دوم

• پوست انداختن، یک سفر روایی سخت

• ولاد، کتابی که پس از مرگ نویسنده منتشر شد

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

شاید زمین معلق است
نمی‌دانم
شاید ستاره‌ها بریده‌های کوچک کاغذی هستند
که قیچی‌هایی غول‌پیکر درستشان کرده‌اند
نمی‌دانم...

🔻🔻🔻🔻🔻🔻
آن سکستون، شاعر آمریکایی (۱۹۲۸–۱۹۷۴) از چهره‌های مهم شعر اعترافی بود. او در شعرهایش با صراحتی کم‌سابقه به موضوعاتی مانند افسردگی، خودکشی، بدن، مادری و تجربه‌های زنانه پرداخت و مرزهای بیان شخصی در شعر را گسترش داد. سکستون پس از دوره‌هایی از بیماری روانی، به نوشتن شعر روی آورد و خیلی زود به شهرت رسید. مجموعه‌ی «زندگی کن یا بمیر» برایش جایزه‌ی پولیتزر را به ارمغان آورد.
شعر کامل «شاعر بی‌خبر» از سکستون را با برگردان محمدرضا شکاری در وب‌سایت سایه‌ها بخوانید:

📎https://sayeha.org/anne-sexton-poem/

📚سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa

حواسم هست
دارم تا خسته شدن متکلم
به سفارش دو تا چای
فکر می‌کنم!

و ملالم از وسواس انجمنی
که از حساب‌ هجاهای غزل
به دقت پرگار مقید است
در راحتِ خط‌خطی
آرام می‌گیرد!

و عاشقم
به ناگواری سکوت میز
اگرچه ایده‌آل نگاه‌ را
پایین می‌اندازد
اما این شرّ احساس
به تو هم دست می‌دهد

که خنده‌ها
اگر از تقصیر میز ما نباشند
بی‌شعور شادند!

باید ببخشید
فقط دو تا چای گرفته‌ام
و حواسم نیست
که نبات چوبی
از فرفره‌بازی من
چه شیرین
و من
از نقش‌بازی من
چه تلخ
بی‌قوام می‌شویم!

و تو
ادعا می‌کنی
تولدم یادت نیست
و من
ادعا می‌‌کنم
شعر نمی‌نویسم
مگر به گرانی دسته‌گلی!

و هیچ پیامبر‌ - شاعری را
حضرت نمی‌خوانم
تا در نوآیین خودم
لاشه‌ی تجربه‌های دیگران را نجوم!

که من
خواه‌ناخواه‌ شاعرم
که سگ‌دوی لغت نمی‌زنم
که دوستت دارم!

باید ببخشید
فقط دو تا چای گرفته‌ام‌
و از فردا پرهیزت از
صحبت امروز شعر را
به پسرهایی که پای دکّه‌ی گل‌فروشی
به مبلغ رنگ‌های موردعلاقه‌ات
فکر می‌کنند
سفارش می‌کنم!

و در راحت خط‌خطی آرام می‌گیرم!

📎دسترسی در وب‌سایت:

https://sayeha.org/mohammadali-konjedi-poem/

✏️سایه‌ها، خانه‌ی ادبیات معاصر
@saaayehaaa