Эрон билан савдомиз ўсишда давом этмоқда.

Уруш бошланишидан олдин Эрон билан тўғридан-тўғри савдо қисқариши мумкинлиги ҳақида ёзган эдим. Лекин уруш бошлангандан кейин Эрон билан савдо секинлашмади балки тезлашди. Масалан, март-май ойларида Эронга экспортнинг ўсиши олдинги йилнинг мос ойларига нисбатан 46,6 фоизни ташкил этган.  Таққослаш учун декабрь-февраль ойларида ўсиш 33,2 фоиз эди. яъни уруш  бошлангандан кейин ўсиш тезлашган.  

Экспортнинг ойлик ўсиши эса март ойида 60,6 фоизни, апрелда 64,8 фоизни ташкил этган. Май ойига келиб эса ойлик экспортимиз қарийб 20 фоизга ўсган. Экспортнинг ўсиши олдинги ойларга нисбатан секинлашган бўлса-да, лекин нисбатан соғлом суръатларда ўсишда давом этмоқда. Импорт билан ҳам худди шундай трендни кузатиш мумкин.

Умуман олганда, уруш бошланишидан олдинги прогнозлар қисқа муддатли даврда ўзини оқламади ва буткул тескари тенденция кузатилмоқда. Бундан ташқари урушдан олдин Эронда валюта курсининг кескин қадрсизланиши кузатилганди. Масалан, январь ойининг ўзида Эрон риали аксарият валюталар қатори сўмга нисбатан ўз қийматининг 95 фоизини йўқотган эди ( бу ўз навбатида реал курсни ҳам қадрсизлантирган). Валюта курсининг бундай кескин қадрсизланиши ўз навбатида мамлакатга импортни қисқартириб, экспортга стимул бериши керак, лекин кўрмоқдамизки Эроннинг Ўзбекистондан импорти қисқармаган балки юқори суръатларда ўсмоқда.

Бу ҳолат бир жиҳатдан АҚШ томонидан Эроннинг денгиз йўллари ёпилганлиги билан изоҳланиши мумкин. Яъни денгиз йўли ёпилиши натижасида бизнинг йўналишдан  савдо қилишга талаб ошган. Бу эса ўз навбатида уруш, шунингдек валюта курси қадрсизланиши салбий оқибатларининг олдини олган бўлиши мумкин.

@Mirkonomika