تحولات پیرامون طالبان در مرحله پس از بازگشت به قدرت، به‌وضوح نشان می‌دهد که افغانستان همچنان در مرکز یک بازی پیچیده و چندلایه ژئوپلیتیکی قرار دارد؛ بازی‌ای که در آن مفاهیمی چون بی‌ثبات‌سازی، کنترل از راه دور، بازموازنه و مدیریت آشوب، نه به‌عنوان طرحی یک‌دست و کاملاً مهندسی‌شده، بلکه به‌عنوان چارچوب‌هایی انعطاف‌پذیر برای فهم رفتار قدرت‌های بزرگ قابل بررسی‌اند. در این میان، چرخش تدریجی طالبان به سمت محور شرق، به‌ویژه در تعامل با چین، روسیه و ایران، یکی از مهم‌ترین متغیرهایی است که نگاه غرب را نسبت به این گروه دستخوش بازنگری کرده و موجب تشدید رویکردهای نظارتی و اطلاعاتی شده است.

در بستر پس از توافقات دوحه، تصور غالب این بود که طالبان، به‌عنوان بخشی از یک سازوکار مدیریت‌شده، در چارچوبی قابل پیش‌بینی عمل خواهند کرد. اما واقعیت‌های میدانی، به‌ویژه در حوزه سیاست خارجی و امنیتی، نشان داده‌اند که این گروه نه‌تنها به‌طور کامل در مسیر انتظارات غرب حرکت نکرده، بلکه در برخی حوزه‌ها رویکردهایی اتخاذ کرده که با محاسبات اولیه فاصله قابل‌توجهی دارد. این فاصله، به‌ویژه در تعامل طالبان با بازیگران شرقی و نیز در نحوه مواجهه با تعهدات پیشین، باعث شده است سطح بی‌اعتمادی و نارضایتی در میان قدرت‌های غربی افزایش یابد.

در چنین شرایطی، راه‌اندازی پلتفرم‌های داده‌محور برای شناسایی و نقشه‌برداری ساختار قدرت طالبان از سوی نهادهایی مانند انستیتوت خاور میانه را باید در چارچوب تلاش برای بازسازی اشراف اطلاعاتی تحلیل کرد. این پلتفرم‌ها که اطلاعات گسترده‌ای از حدود ۱۲۰۰ مقام ارشد و میانی طالبان—شامل نقش‌ها، سوابق، وابسته‌گی‌های قومی، ارتباطات شبکه‌ای و فعالیت‌های مالی—را مستندسازی کرده‌اند، به غرب این امکان را می‌دهند که تصویر دقیق‌تری از ساختار درونی این گروه به‌دست آورد. چنین ابزاری صرفاً یک اقدام پژوهشی نیست، بلکه بخشی از یک زیرساخت اطلاعاتی است که می‌تواند در طراحی سیاست‌های آینده، از جمله مدیریت بحران، اعمال فشار یا حتا بازتنظیم روابط، نقش‌آفرین باشد.

بیش‌تر بخوانید...

https://8am.media/fa/taliban-under-surveillance-the-circle-of-intelligence-control-over-the-taliban-is-narrowing/